Կալորիականության աղյուսյակ

Սննդի կալորիականությունը սահմանվում է որպես ջերմային էներգիայի քանակություն, որը տալիս է 1 գրամ ցանկացած սննդամթերք, երբ այն այրվում է մարմնում։
Կալորիականությամբ մթերքները կարելի է բաժանել բարձր կալորիականությամբ և ցածր կալորիականությամբ:

Բարձր կալորիականությամբ
– կենդանական և բուսական ճարպեր, շաքար և դրանցից պատրաստված ուտեստներ։
Միջին կալորիականություն
– ալյուր և հացաբուլկեղեն, մակարոնեղեն, ձավարեղեն, միս, երշիկեղեն:
Ցածր կալորիականությամբ
– մրգեր, բանջարեղեն, հատապտուղներ, ցածր յուղայնությամբ ձուկ, ցածր յուղայնությամբ կաթնաշոռ և կեֆիր:

Ցածր կալորիականությամբ սնունդը հատկապես խորհուրդ է տրվում 40 տարեկանից բարձր մարդկանց, ինչպես նաև նստակյաց կենսակերպ վարողներին։
Այն էներգիան, որը մենք ստանում ենք սննդի հետ, ծախսվում է տարբեր նպատակների վրա, օրինակ՝ մկանների մեխանիկական աշխատանքի վրա։ Բայց ի վերջո, էներգիայի բոլոր տեսակները, որոնք մենք ստանում ենք, վերածվում են ջերմային էներգիայի:
Այս էներգիան արտանետվում է շրջակա միջավայր և կարող է չափվել:

Ջերմային էներգիայի չափման միավորներից մեկը կալորիականությունն է։
Մեկ կալորիան ջերմության այն քանակն է, որն անհրաժեշտ է 1 գ ջուրը 1 ° C ջերմաստիճանով տաքացնելու համար:

Սննդի կալորիականությունը չափելու համար օգտագործվում է միավոր, որը կոչվում է մեծ կալորիա կամ կիլոկալորիա (1 կկալ = 1000 կկալ):

Սննդի կալորիականությունը ջերմության քանակն է, որն արտազատվում է մարսողության ընթացքում դրանք քայքայվելիս:

• 1 գրամ սպիտակուցը պարունակում է 4,1 կալորիա,
• 1 գրամ ածխաջրեր 3,75–4,1 կալորիա,
• 1 գրամ ճարպ 9,3 կալորիա։

Ուստի, եթե գիտեք օրգանիզմում սնվելիս ստացած սննդանյութերի քանակը, կարող եք որոշել դրանցում պարունակվող կալորիաների քանակը, այսինքն՝ որոշել սննդի կալորիականությունը։

Օրական սննդակարգի պահանջվող կալորիականությունը կախված է մի շարք գործոններից՝ մարմնի քաշից, սեռից, տարիքից, ֆիզիկական ակտիվությունից և մի քանի այլ գործոններից:

Ենթադրվում է, որ առողջ միջին տարիքի մարդուն, հարաբերական հանգստի վիճակում գտնվելիս, երբ շրջակա միջավայրի ջերմաստիճանը 20 ° C է, և մարդը վերջին անգամ սնվել է 12 ժամ առաջ, մարդու կշռի յուրաքանչյուր կիլոգրամի համար օրգանիզմը 1 ժամում ծախսում է 1 կիլոկալորիա (կկալ)։

Սննդամթերքի կալորիականությունը ընադունված է արտահայտել կիլոկալորիաներով ամեն 100 գրամի համար։
Մեր աղյուսակը ցույց է տալիս հիմնական սննդամթերքի կալորիականությունը: Օգտագործելով այն՝ կարող եք հաշվարկել, թե որքան սննդամթերք է անհրաժեշտ օգտագործել օրական չափաբաժինը չգերազանցելու համար։

Կիլոկալորիների միջին օրական քանակը պետք է լինի.

• պառկած հանգստանալիս 1700 կկալ,
• մտավոր աշխատանքի համար 3000 կկալ,
• մեքենայացված աշխատանք կատարող մարդկանց համար 3500 կկալ,
• ֆիզիկական աշխատանքի համար 3500 – 4500 կկալ,
• սպորտային մրցումների ժամանակ և ծանր աշխատանք կատարելիս 4500 – 5000 կկալ։

Յուրաքանչյուր ճաշատեսակի կալորիականության հաշվարկը կարելի է կատարել յուրաքանչյուր առանձին բաղադրիչի ընդհանուր կալորիականության հաշվարկից:
Աղյուսակը ցույց է տալիս, որ ճարպերն ունեն ամենաբարձր կալորիականությունը։ Բանջարեղենի և մրգերի մեծ մասը ունի ցածր կալորիականություն:
Այդ իսկ պատճառով բանջարեղենային և մրգային կերակրատեսակները օգտագործվում են սահմանափակ կալորիականությամբ դիետաներում՝ մարդու քաշը նվազեցնելու համար։